Wizyta w gabinecie fizjoterapeutycznym wynika najczęściej ze schorzeń, urazów lub innych nieprawidłowości w obrębie układu ruchu, które utrudniają choremu standardowe funkcjonowanie. Pacjent cierpi umiarkowany lub silny ból, zmaga się także z trudnościami w codziennym funkcjonowaniu. Od fizjoterapeuty oczekuje zatem fachowej pomocy, udzielonej z zastosowaniem odpowiedniego sprzętu. Nie można zawieść tych nadziei ani pod względem posiadanych kompetencji, ani też ze względu na ewentualne niedopatrzenia w zakresie wyposażenia gabinetu. Otwierasz własny gabinet fizjoterapeutyczny? A może jesteś właścicielem ośrodka medycznego i przygotowujesz miejsce pod nowego rodzaju usługi? Sprawdź, jakich sprzętów nie może zabraknąć w gabinecie, w którym udziela się pomocy pacjentom z utrudnieniami w zakresie poruszania się.

Stół rehabilitacyjny – najczęściej używany mebel z gabinecie fizjoterapeuty

Podstawowym meblem w każdym gabinecie fizjoterapeutycznym jest oczywiście stół rehabilitacyjny, nazywany także łóżkiem lub kozetką. To na nim często kładzie się lub siada pacjent, który zgłasza się z problemem i potrzebuje naszej pomocy. Ponieważ mebel ten stanowi serce gabinetu, warto spędzić trochę czasu na poznawaniu modeli, oferowanych przez nie opcji, ale także opinii innych użytkowników na ich temat.

Dobry stół do gabinetu fizjoterapeutycznego musi być stabilny. W gabinecie pojawią się pacjenci o różnej posturze, dlatego im większe obciążenie jest w stanie znieść kozetka, tym szersze grono chorych, którym jesteśmy w stanie pomóc. Bardzo istotnym aspektem jest również wygoda, przy czym należy mieć na uwadze, że parametr ten rozpatrywać trzeba tak z perspektywy pacjenta, jak i samego fizjoterapeuty. Dla pacjenta stół musi być miejscem, gdzie da się komfortowo położyć, rozluźniając napięte mięśnie. Powinien zatem być odpowiednio miękki i wykonany z materiału, który nie przejmuje zbyt szybko temperatury z otoczenia. Wytrwać w jednej pozycji pomoże także specjalny otwór na twarz – sporo procedur będzie wymagało od chorego leżenia na brzuchu. Komfortowo musi się czuć także fizjoterapeuta – łóżko powinno umożliwiać swobodne przemieszczanie się wokół i łatwy dostęp do pacjenta, a także solidne oparcie dla ciężaru ciała fizjoterapeuty, który używa również technik wymagających przyłożenia siły. Manewrowanie ustawieniem pacjenta, zwłaszcza tego zgłaszającego się ze znacznymi ograniczeniami ruchu, jest także elektryczny system regulacji wysokości oraz uchylny zagłówek.

Oczywiście nie chcesz wymieniać wyposażenia mebli co kilkanaście miesięcy. To dlatego warto wybrać nieco droższy sprzęt cieszący się dobrymi opiniami, trwały i wytrzymały, niż tańszy stół, który po roku nie będzie się już nadawał do użytku. Solidna powinna być nie tylko konstrukcja kozetki, ale także tapicerka – ona również podlega działaniu szkodliwych czynników, takich jak nacisk, tarcie i kontakt z cieczami.

Akcesoria do rehabilitacji manualnej – ćwiczenie z pacjentem

Do fizjoterapeuty nie przychodzi się po tabletkę, która rozwiąże wszystkie problemy. Często fizjoterapia i farmakoterapia zachodzą równocześnie, co umożliwia osiągnięcie efektu synergii – stosowane w tym samym czasie leki i ćwiczenia przynoszą lepszy efekt, niż suma korzyści, jaką dałoby się osiągnąć podczas każdej z tych terapii oddzielnie. Pacjent ma zatem świadomość, że ważnym elementem jego powrotu do zdrowia będą ćwiczenia. Fizjoterapeuta powinien zatem pokazać choremu, jakie pozycje i ruchy przyczyniają się do zmniejszenia dolegliwości. W tym celu trzeba jednak posiadać na wyposażeniu cały szereg różnorodnych przyrządów i artykułów, przeznaczonych do trenowania poszczególnych partii mięśni czy wzmacniania przeciążonych lub uszkodzonych struktur.

Konkretne elementy wyposażenia do ćwiczeń ruchowych zależą od preferencji i pomysłowości fizjoterapeuty. Istnieje pewien zestaw, którego przydatność uznaje większość specjalistów i tym samym włącza znajdujące się w nim elementy do listy zakupowej w przypadku otwierania nowego gabinetu. Wśród takich przyrządów na pewno znajdują się:

• drabinki rehabilitacyjne: wzmacniają siłę mięśni i wzmacniają je. Są szczególnie przydatne po urazach, po długotrwałych chorobach w trakcie których pacjent przebywał w łóżku, a także do ćwiczeń z dziećmi i osobami dorosłymi zmagającymi się z pewnymi schorzeniami i stanami osłabiającymi mięśnie. Dodatkowo drabinki pomagają w rozciąganiu się i są elementem treningu wyszczuplającego;
• maty i materace: są potrzebne do zapewnienia wygody i bezpieczeństwa osobie wykonującej ćwiczenia. Mogą znajdować się na podłodze, ale także na ścianach;
• piłki, taśmy, rollery: to akcesoria znane wszystkim bywalcom siłowni i klubów fitness. Poszczególne artykuły wzmacniają i rozciągają mięśnie, pozwalają na ćwiczenie równowagi oraz precyzji ruchów, pomagają także w przeciwdziałaniu powstawania zakwasów;
• ekspandery, ciężarki, kettle: jeśli problemem pacjenta jest brak siły, fizjoterapeuta może w kontrolowanych warunkach przeprowadzić łagodny trening wzmacniający również za pomocą takich właśnie artykułów;
• lustra, plakaty, modele: dzięki nim można wyjaśnić pacjentowi, co dzieje się z jego ciałem i nauczyć go prawidłowego, samodzielnego ćwiczenia w domu;
• artykuły i środki medyczne: w większości gabinetów na bieżąco używane są np. taśmy do kinezjotejpingu czy maści/żele do masażu o różnorodnych właściwościach.

Produkty do dezynfekcji i środki ochrony osobistej – bezpieczeństwo mikrobiologiczne

W każdym gabinecie medycznym i okołomedycznym niezbędne jest dbanie o higienę oraz o czystość, co przekłada się zarówno na bezpieczeństwo pacjenta, jak i osoby udzielającej świadczeń. Takie same zasady obowiązują również w gabinecie fizjoterapeutycznym. Wbrew pozorom niełatwo tutaj o ekspozycję zawodową albo inne zdarzenie, które może negatywnie odbić się na zdrowiu którejś ze stron. Pacjent i fizjoterapeuta są w trakcie zabiegów blisko siebie, co ułatwia przenoszenie się wirusów i bakterii drogą kropelkową. Patogeny mogą znajdować się również na powierzchni sprzętów, np. na stole rehabilitacyjnym. Wystarczy zbyt powierzchowne sprzątanie, aby narazić pacjenta na zakażenie np. gronkowcem.

Choć w gabinecie nie ma wymogu sterylności, nie odbywają się tutaj bowiem zabiegi wymagające przerwania ciągłości powłok skórnych, to jednak higiena musi być zachowana na najwyższym poziomie. Ogromnym ułatwieniem są prześcieradła i podkłady jednorazowe, dzięki którym nie trzeba myć sprzętu po każdym pacjencie. Odkażanie powinno się jednak odbywać co najmniej raz dziennie. Służą do tego środki do dezynfekcji aparatury medycznej oraz powierzchni, nadające się do mycia podłóg, blatów, parapetów czy pionowych fragmentów mebli. Jeśli konieczna okaże się dezynfekcja skóry, warto mieć pod ręką bezpieczne środki na bazie oktenidyny, które nie powodują przesuszania i nie inicjują uszkodzeń.

W okresie podwyższonej zapadalności na choroby zakaźne, warto rozważyć stosowanie maseczek zarówno przez fizjoterapeutów, jak i przez pacjentów. W niektórych sytuacjach zalecane są również rękawiczki jednorazowe, choć nie wszystkie zabiegi można w nich wykonywać.

Artykuły specjalistyczne – do konkretnych rodzajów terapii

Poszczególni fizjoterapeuci mogą specjalizować się w udzielaniu różnego rodzaju świadczeń. Część z nich wymaga posiadania zaawansowanego, specjalistycznego sprzętu. Mogą to być m.in. następujące urządzenia:

• wanna do masażu wirowego: stosowana w hydroterapii kończyn górnych i dolnych, np. po zabiegu na cieśń nadgarstka;
• zestaw do kriostymulacji: umożliwia miejscowe działanie terapeutyczne niskimi temperaturami z wykorzystaniem pary azotu;
• urządzenie do elektrostymulacji: emituje ono pole elektromagnetyczne o wysokiej częstotliwości, które wpływa na tkanki;
• urządzenia do laseroterapii: stymuluje procesy lecznicze przy pomocy promieniowania laserowego o niskiej mocy;
• urządzenia do światłolecznictwa: umożliwiają one działanie na tkanki światłem o precyzyjnie dobranej długości fali.

Meble i dekoracje – ważne detale

Być może wystrój nie jest pierwszym zagadnieniem, jakie bierzesz pod uwagę, planując swój gabinet fizjoterapeutyczny. Oczywiście sprzęt i artykuły medyczne są najważniejsze, to od nich bowiem zależy profesjonalizm udzielanych świadczeń. Jednocześnie warto mieć na uwadze, że otoczenie również ma wpływ na nasze samopoczucie. Ćwicząc w estetycznej, przyjaznej przestrzeni, w którem mogą poczuć się jak w domu, chorzy łatwiej znoszą niedogodności terapii i podchodzą do niej bardziej optymistycznie.

Meble gabinetowe pełnią dodatkowo rolę schowków na drobniejsze akcesoria. W pracy będziesz posługiwać się komputerem, a zatem nie obędzie się bez porządnego biurka i fotela (konsekwencje przyjmowania nieergonomicznej pozycji wymuszonej znasz najlepiej). Również i fizjoterapeucie jest przyjemniej, gdy jego miejsce pracy ma duszę. Dobrym pomysłem są żywe rośliny, jak również ciepłe oświetlenie i meble z naturalnych surowców, w kojących kolorach. Warto przemyśleć również zastosowanie muzyki w roli terapeutycznej, a w tym celu potrzebujesz sprzętu audio. Dopełnieniem całości może być dyfuzor, do którego wlejesz kilka kropli olejku do aromaterapii, dzięki czemu w powietrzu unosił się będzie kojący zapach.

Fizjoterapeuta to zawód zaufania publicznego, czyli taki, któremu przypisuje się szczególne znaczenie społeczne. W polskim prawie wyszczególniono tylko 19 takich zawodów, spośród których 10 to profesje związane z opieką zdrowotną. Statut ten wiąże się z prestiżem, ale także z licznymi obowiązkami. Fizjoterapeuci muszą przejść konkretną, niełatwą ścieżkę edukacyjną, dzięki której mogą pomagać pacjentom ze schorzeniami o podłożu neurologicznym i kardiologicznym, osobom po udarach, urazach narządów ruchu, z uszkodzeniami rdzenia kręgowego, dzieciom z zaburzeniami rozwojowymi czy seniorom zmagającym się z konsekwencjami starzenia się organizmu. To ogromna odpowiedzialność, dlatego należy starannie zadbać o wszystkie detale, również na poziomie wyposażenia gabinetu w taki sposób, aby znajdujące się w nim meble, artykuły i sprzęty umożliwiały jak najbardziej profesjonalne, skuteczne i komfortowe niesienie pomocy.